Alisher Navoiyning mashhur devon qo‘lyozmasi Nyu-York shahridagi Metropoliten muzeyida saqlanmoqda.
Bu nodir asar 1499-1500-yillarda Hirotda xattot Sultonali Mashhadiy tomonidan ko‘chirilgan. U Navoiy va Mashhadiy o‘rtasidagi ijodiy hamkorlikning so‘nggi yorqin namunasi sifatida tarixiy ahamiyatga egadir.
Qo‘lyozmaning tarkibida 863 ta she’r mavjud bo‘lib, ular orasida 818 ta g‘azal, 31 ta ruboiy va boshqa she’riy turlar bor. Qo‘lyozma Navoiy hayotining so‘nggi yillarida tayyorlangan bo‘lib, shoir o‘z qo‘li bilan uning tartiblanish jarayonida ishtirok etgan bo‘lishi mumkin.
Metropoliten muzeyida saqlanayotgan ushbu qo‘lyozma nafaqat ilmiy tadqiqotlar uchun, balki Navoiy ijodining yangi qirralarini ochish uchun ham muhimdir. Olimlar ushbu qo‘lyozma asosida Navoiy she’riyatining yanada kengroq tahlillari va xulosalarini ishlab chiqmoqda.
Bugungi kunda Navoiyning xorijda saqlanayotgan qo‘lyozmalari o‘zbek madaniy merosining ajralmas qismi sifatida katta qiziqish uyg‘otmoqda. Ular adabiyotshunoslar uchun yangi tadqiqot yo‘nalishlarini ochib beradi va Navoiy ijodini dunyo miqyosida tanitishga hissa qo‘shadi.
